หน่วยที่ 5 การดูแลรักษาและจัดการผลผลิตหลังการขยายพันธุ์พืช

รายวิชา 21701-2018 การขยายพันธุ์พืช
เนื้อหาประกอบการเรียน จำนวน 4 หน้ากระดาษ A4 พร้อมภาพประกอบหน้าละ 3 ภาพ เรียงแนวนอน และแบบทดสอบปรนัย 10 ข้อ 4 ตัวเลือก

จุดประสงค์การเรียนรู้ เมื่อเรียนจบหน่วยนี้ ผู้เรียนสามารถ

1. อธิบายวิธีการให้น้ำและควบคุมความชื้นและแสงให้เหมาะสมกับต้นพันธุ์ได้

2. ดูแลรักษาและให้ปุ๋ยแก่ต้นพันธุ์หลังการขยายพันธุ์ได้อย่างเหมาะสม

3. ป้องกันและจัดการโรคและแมลงศัตรูพืชในโรงเรือนเพาะชำได้

4. คัดแยกและอนุบาลต้นพันธุ์ให้มีคุณภาพพร้อมจำหน่ายได้

5. เตรียมบรรจุภัณฑ์และขนส่งต้นพันธุ์อย่างถูกวิธี ลดความเสียหายระหว่างการขนส่งได้

การให้น้ำ การควบคุมความชื้นและแสง

1. ความสำคัญของการดูแลรักษาต้นพันธุ์หลังการขยายพันธุ์

  หลังจากการขยายพันธุ์พืชด้วยวิธีต่าง ๆ เช่น การเพาะเมล็ด การปักชำ การตอนกิ่ง การติดตา การเสียบยอด และการทาบกิ่ง ต้นพันธุ์ยังอยู่ในช่วงปรับตัวและพัฒนาระบบรากหรือรอยเชื่อมประสาน จึงจำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างเหมาะสมการดูแลรักษาที่ดีช่วยให้ต้นพันธุ์มีอัตราการรอดสูง เจริญเติบโตแข็งแรง ลดการเกิดโรคและแมลง และทำให้ได้ต้นพันธุ์ที่มีคุณภาพสม่ำเสมอ เหมาะสำหรับนำไปปลูกหรือจำหน่าย

2. การให้น้ำแก่ต้นพันธุ์ น้ำเป็นปัจจัยสำคัญต่อการดำรงชีวิตของพืช ช่วยในการสังเคราะห์แสง การลำเลียงธาตุอาหาร การแบ่งเซลล์ และการเจริญเติบโตของราก ลำต้น และใบ หลักการให้น้ำต้นพันธุ์

1. ให้น้ำตามความต้องการของพืชและความชื้นของวัสดุปลูก

2. รดน้ำให้วัสดุปลูกชุ่มอย่างทั่วถึง แต่ไม่ควรให้น้ำมากจนเกิดน้ำขัง

3. เลือกช่วงเวลารดน้ำที่เหมาะสม เช่น ช่วงเช้า เพื่อให้ต้นพันธุ์ได้รับน้ำก่อนอากาศร้อน

4. ตรวจสอบความชื้นในวัสดุปลูกก่อนให้น้ำครั้งต่อไป

5. ปรับปริมาณน้ำตามขนาดถุงเพาะชำ ชนิดวัสดุปลูก และสภาพอากาศ

รูปแบบการให้น้ำในโรงเรือนเพาะชำ

• การใช้บัวรดน้ำ: เหมาะกับต้นพันธุ์จำนวนน้อยและพื้นที่ขนาดเล็ก

• ระบบสปริงเกลอร์: กระจายน้ำเป็นฝอย เหมาะกับการให้น้ำต้นพันธุ์จำนวนมาก

• ระบบมินิสปริงเกลอร์: ให้น้ำเฉพาะบริเวณที่ต้องการ เหมาะกับแปลงอนุบาล

• ระบบน้ำหยด: ให้น้ำบริเวณโคนต้น ช่วยลดการสูญเสียน้ำและลดการเปียกชื้นของใบ

3. การควบคุมความชื้น ความชื้นมีผลต่อการคายน้ำและการเจริญเติบโตของต้นพันธุ์ โดยเฉพาะต้นที่เพิ่งออกรากจากการปักชำ หรือต้นที่เพิ่งผ่านการติดตาและเสียบยอด แนวทางควบคุมความชื้น

• ใช้ตาข่ายพรางแสงเพื่อลดความร้อนและการสูญเสียน้ำ

• ใช้ระบบพ่นหมอกเพื่อเพิ่มความชื้นในบริเวณเพาะชำตามความเหมาะสม

• คลุมวัสดุปลูกหรือใช้ถุงเพาะชำที่ช่วยรักษาความชื้น

• จัดระบบระบายอากาศไม่ให้มีความชื้นสะสมมากเกินไป

• หลีกเลี่ยงการให้น้ำจนวัสดุปลูกแฉะ เพราะอาจทำให้รากขาดอากาศและเกิดโรครากเน่า

4. การควบคุมแสง แสงเป็นปัจจัยสำคัญต่อการสังเคราะห์แสง แต่ต้นพันธุ์ที่เพิ่งขยายพันธุ์มักยังไม่แข็งแรง จึงไม่ควรได้รับแสงแดดจัดทันที

แนวทางจัดการแสง

1. วางต้นพันธุ์ในบริเวณที่มีแสงรำไรในช่วงแรก

2. ใช้ตาข่ายพรางแสงให้เหมาะสมกับชนิดพืชและสภาพอากาศ

3. ค่อย ๆ เพิ่มปริมาณแสงเมื่อต้นพันธุ์แข็งแรงขึ้น

4. จัดระยะวางต้นพันธุ์ให้ได้รับแสงและอากาศถ่ายเทอย่างทั่วถึง

5. สังเกตอาการใบไหม้ ใบซีด หรือยอดยืดยาวผิดปกติ เพื่อปรับสภาพแสงให้เหมาะสม

การให้ปุ๋ย การป้องกันโรคและแมลงศัตรูพืช

1. การให้ปุ๋ยแก่ต้นพันธุ์หลังการขยายพันธุ์

  ปุ๋ยเป็นแหล่งธาตุอาหารที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืช ช่วยให้ต้นพันธุ์สร้างราก ลำต้น ใบ และพัฒนาความแข็งแรงก่อนนำไปปลูกในแปลงหรือจำหน่าย อย่างไรก็ตาม ต้นพันธุ์ที่เพิ่งขยายพันธุ์ยังมีความอ่อนแอ จึงควรให้ปุ๋ยอย่างระมัดระวังและเหมาะสมกับระยะการเจริญเติบโต

ธาตุอาหารหลักที่พืชต้องการ

• ไนโตรเจน (N): ช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโตของลำต้นและใบ ทำให้ใบมีสีเขียว

• ฟอสฟอรัส (P): ช่วยในการพัฒนาราก การแบ่งเซลล์ และกระบวนการสร้างพลังงานของพืช

• โพแทสเซียม (K): ช่วยควบคุมการทำงานของเซลล์ การใช้น้ำ และส่งเสริมความแข็งแรงของต้นพืช

นอกจากนี้ พืชยังต้องการธาตุอาหารรองและจุลธาตุ เช่น แคลเซียม แมกนีเซียม กำมะถัน เหล็ก และสังกะสี ในปริมาณที่เหมาะสม

2. วิธีการให้ปุ๋ยต้นพันธุ์

2.1 การให้ปุ๋ยทางดิน

• ใช้ปุ๋ยละลายช้าหรือปุ๋ยเม็ดในอัตราที่เหมาะสมกับชนิดพืชและขนาดภาชนะ

• วางปุ๋ยห่างจากโคนต้น ไม่ให้สัมผัสรากหรือลำต้นโดยตรง

• รดน้ำหลังให้ปุ๋ยตามความเหมาะสม

• หลีกเลี่ยงการใส่ปุ๋ยมากเกินไป เพราะอาจทำให้รากเสียหายหรือเกิดอาการปุ๋ยไหม้

2.2 การให้ปุ๋ยทางน้ำ

  เป็นการละลายปุ๋ยในน้ำตามอัตราที่กำหนด แล้วนำไปรดบริเวณวัสดุปลูก เหมาะกับโรงเรือนเพาะชำที่มีต้นพันธุ์จำนวนมาก ช่วยให้ธาตุอาหารกระจายสม่ำเสมอ แต่ต้องควบคุมความเข้มข้นให้เหมาะสม

2.3 การให้ปุ๋ยทางใบ

  เป็นการฉีดพ่นสารละลายธาตุอาหารทางใบตามความจำเป็น ควรใช้ผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสมกับพืชและปฏิบัติตามฉลาก ไม่ควรฉีดพ่นในช่วงแดดจัดหรือใช้ความเข้มข้นสูงเกินไป

หลักสำคัญ: ต้นพันธุ์ควรได้รับปุ๋ยเมื่อเริ่มตั้งตัวและมีความพร้อมในการเจริญเติบโต โดยพิจารณาจากชนิดพืช อายุ และความสมบูรณ์ของต้น รวมทั้งควรใช้ปุ๋ยตามคำแนะนำหรือผลวิเคราะห์วัสดุปลูก

3. การป้องกันโรคพืชในโรงเรือนเพาะชำ ต้นพันธุ์ที่ปลูกในโรงเรือนหรือถุงเพาะชำอาจเกิดโรคได้ง่าย หากมีความชื้นสูง อากาศถ่ายเทไม่สะดวก หรือใช้วัสดุปลูกที่ปนเปื้อนเชื้อโรค โรคที่พบได้บ่อย

• โรครากเน่าและโคนเน่า: รากหรือโคนต้นเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล ต้นเหี่ยวและอาจตาย

• โรคใบจุด: ใบเกิดจุดหรือแผลผิดปกติ ทำให้พื้นที่สังเคราะห์แสงลดลง

• โรคกล้าเน่า: ต้นกล้าบริเวณโคนต้นเน่าและล้ม มักพบในสภาพแวดล้อมที่ชื้นแฉะ

• โรคราแป้ง: มีผงสีขาวคล้ายแป้งบนใบหรือยอดอ่อน

แนวทางป้องกัน

1. ใช้วัสดุปลูกที่สะอาดและระบายน้ำได้ดี

2. จัดระยะวางถุงเพาะชำให้เหมาะสม

3. ลดความชื้นสะสมและจัดให้มีอากาศถ่ายเท

4. แยกต้นพันธุ์ที่แสดงอาการผิดปกติออกจากต้นปกติ

5. ทำความสะอาดโรงเรือน ภาชนะ และอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ

4. การป้องกันแมลงศัตรูพืช

แมลงศัตรูพืชที่อาจพบในโรงเรือน ได้แก่ เพลี้ยอ่อน เพลี้ยไฟ แมลงหวี่ขาว หนอนกัดกินใบ และไรแดง ซึ่งทำลายพืชโดยการดูดกินน้ำเลี้ยง กัดกินเนื้อเยื่อ หรือเป็นพาหะนำโรค

แนวทางจัดการ

• ตรวจสอบยอด ใบอ่อน และใต้ใบอย่างสม่ำเสมอ

• ใช้ตาข่ายป้องกันแมลงในโรงเรือน

• กำจัดวัชพืชและเศษซากพืชที่เป็นแหล่งอาศัยของแมลง

• ใช้กับดักกาวเหนียวเพื่อช่วยติดตามการระบาด

• ใช้ชีวภัณฑ์หรือสารป้องกันกำจัดศัตรูพืชที่ได้รับอนุญาตตามความจำเป็น โดยปฏิบัติตามฉลากและข้อกำหนดอย่างเคร่งครัด

การคัดแยกต้นพันธุ์และการอนุบาล

1. ความหมายและความสำคัญของการคัดแยกต้นพันธุ์

  การคัดแยกต้นพันธุ์ หมายถึง การตรวจสอบและจำแนกต้นพันธุ์ตามลักษณะความสมบูรณ์ ความแข็งแรง ขนาด และคุณภาพ เพื่อแยกต้นพันธุ์ที่ได้มาตรฐานออกจากต้นที่ยังไม่สมบูรณ์หรือต้องปรับปรุงก่อนนำไปปลูกหรือจำหน่าย

การคัดแยกช่วยให้ได้ต้นพันธุ์ที่มีคุณภาพสม่ำเสมอ ลดปัญหาต้นพันธุ์ตายหลังย้ายปลูก สร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้ซื้อ และช่วยเพิ่มมูลค่าของผลผลิตจากโรงเรือนเพาะชำ

2. หลักเกณฑ์ในการคัดแยกต้นพันธุ์ ควรพิจารณาจากองค์ประกอบดังต่อไปนี้

2.1 ระบบราก

• มีรากแข็งแรงและแตกแขนงเหมาะสมกับชนิดพืช

• ไม่มีอาการรากเน่าหรือรากแห้งเสียหาย

• รากไม่ขดแน่นหรือพันกันมากเกินไปในถุงเพาะชำ

2.2 ลำต้นและกิ่งก้าน

• ลำต้นแข็งแรง ตั้งตรง และมีขนาดเหมาะสม

• ไม่หักหรือมีบาดแผลรุนแรง

• ต้นที่ผ่านการเสียบยอดหรือติดตาต้องมีรอยเชื่อมประสานแข็งแรง

2.3 ใบและยอด

• ใบมีสีและลักษณะตรงตามชนิดพืช

• ไม่แสดงอาการใบเหลือง ใบไหม้ หรือใบผิดรูปอย่างรุนแรง

• มียอดเจริญเติบโตดีและไม่มีโรคหรือแมลงทำลาย

2.4 ความสมบูรณ์โดยรวม

• ต้นมีขนาดเหมาะสมกับอายุ

• วัสดุปลูกไม่แฉะหรือแห้งเกินไป

• ไม่มีวัชพืชหรือสิ่งปนเปื้อนในถุงเพาะชำ

3. การแบ่งระดับคุณภาพต้นพันธุ์

เพื่อให้สะดวกต่อการจัดการและจำหน่าย สามารถแบ่งต้นพันธุ์ตามคุณภาพได้ดังนี้

    ระดับคุณภาพ ลักษณะต้นพันธุ์ การจัดการ

  เกรด A แข็งแรง สมบูรณ์ รากดี ไม่มีโรคและแมลง พร้อมจำหน่ายหรือปลูก

    เกรด B เจริญเติบโตปานกลาง มีข้อบกพร่องเล็กน้อย อนุบาลเพิ่มเติม

  เกรด C อ่อนแอ มีโรค รากเสียหาย หรือเจริญเติบโตผิดปกติ แยกตรวจสอบและฟื้นฟู หรือคัดทิ้งเมื่อไม่สามารถแก้ไขได้

การกำหนดเกรดควรพิจารณาตามชนิดพืช อายุ และเกณฑ์คุณภาพของผู้ผลิตหรือผู้รับซื้อ ไม่ควรใช้ขนาดต้นเพียงอย่างเดียวในการตัดสิน

4. การอนุบาลต้นพันธุ์

  การอนุบาล หมายถึง การดูแลต้นพันธุ์ในช่วงเวลาหนึ่งเพื่อให้ต้นแข็งแรง ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อม และพร้อมสำหรับการย้ายปลูกหรือจำหน่าย

ขั้นตอนการอนุบาล

1. คัดแยกต้นพันธุ์ที่ผ่านการขยายพันธุ์แล้ว

2. จัดวางต้นพันธุ์ในบริเวณที่เหมาะสมกับชนิดพืช

3. ให้น้ำและควบคุมความชื้นอย่างสม่ำเสมอ

4. ให้ปุ๋ยตามความเหมาะสมและความต้องการของพืช

5. ตรวจสอบโรคและแมลงอย่างต่อเนื่อง

6. ค่อย ๆ ปรับต้นพันธุ์ให้ได้รับแสงมากขึ้นก่อนย้ายปลูก โดยเพิ่มแสงอย่างค่อยเป็นค่อยไป

7. ตรวจสอบความแข็งแรงของระบบรากและลำต้นก่อนนำออกจำหน่าย

5. การเตรียมต้นพันธุ์ก่อนจำหน่าย

  ต้นพันธุ์ที่พร้อมจำหน่ายควรมีความแข็งแรง มีระบบรากสมบูรณ์ ไม่มีโรคและแมลงรบกวน และผ่านการปรับสภาพให้เหมาะสมกับการย้ายปลูก

การเตรียมก่อนจำหน่าย

• ตัดแต่งใบหรือกิ่งที่แห้งและเสียหาย

• กำจัดวัชพืชในถุงเพาะชำ

• ตรวจสอบความชื้นของวัสดุปลูก

• ทำความสะอาดถุงเพาะชำและจัดเรียงต้นพันธุ์

• ติดป้ายชื่อพืช ชื่อพันธุ์ และข้อมูลที่จำเป็น

• แยกชนิดและขนาดต้นพันธุ์ให้ชัดเจน

การจัดการผลผลิต การบรรจุ และการขนส่งต้นพันธุ์

1. การจัดการต้นพันธุ์ก่อนจำหน่าย

  เมื่อผ่านการอนุบาลและคัดเลือกต้นพันธุ์ที่มีคุณภาพแล้ว ควรมีการจัดการเพื่อเตรียมความพร้อมก่อนจำหน่าย โดยคำนึงถึงคุณภาพ ความสะดวกในการขนย้าย และความปลอดภัยของต้นพันธุ์

แนวทางการจัดการ

1. ตรวจสอบชนิดพันธุ์และจำนวนต้นให้ตรงกับรายการจำหน่าย

2. คัดเลือกต้นพันธุ์ที่มีขนาดและความสมบูรณ์ใกล้เคียงกัน

3. ตรวจสอบถุงเพาะชำให้มีสภาพสมบูรณ์ ไม่ฉีกขาด

4. กำจัดวัชพืชและส่วนของพืชที่แห้งหรือเสียหาย

5. ตรวจสอบความชื้นของวัสดุปลูกก่อนขนส่ง

6. ติดป้ายระบุชื่อพืช ชื่อพันธุ์ และข้อมูลผู้ผลิตตามความเหมาะสม

2. การบรรจุต้นพันธุ์เพื่อจำหน่าย

  การบรรจุต้นพันธุ์เป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยป้องกันความเสียหายของราก ลำต้น กิ่ง และใบ ระหว่างการเคลื่อนย้าย ควรเลือกวัสดุบรรจุให้เหมาะสมกับชนิดและขนาดของต้นพันธุ์

วัสดุที่ใช้ในการบรรจุ

• ถุงพลาสติกหรือถุงเพาะชำ สำหรับห่อหุ้มวัสดุปลูกและรักษาความชื้น

• กระดาษหรือวัสดุกันกระแทก สำหรับป้องกันใบและกิ่งหัก

• กล่องกระดาษหรือกล่องพลาสติก สำหรับบรรจุต้นพันธุ์ขนาดเล็ก

• ลังหรือถาดวางต้นพันธุ์ สำหรับจัดเรียงให้เป็นระเบียบ

• เชือกหรือวัสดุยึดตรึง สำหรับป้องกันต้นพันธุ์เคลื่อนที่ระหว่างขนส่ง

หลักการบรรจุที่ถูกต้อง

1. ตรวจสอบว่าต้นพันธุ์มีความแข็งแรงและไม่มีโรคหรือแมลง

2. รักษาความชื้นของวัสดุปลูกให้อยู่ในระดับเหมาะสม ไม่แฉะจนมีน้ำไหลออก

3. ห่อหุ้มบริเวณถุงเพาะชำเพื่อป้องกันวัสดุปลูกหกกระจาย

4. จัดวางต้นพันธุ์ให้ตั้งตรงและไม่เบียดเสียดกัน

5. ป้องกันกิ่งและใบจากการหักหรือฉีกขาด

6. จัดทำป้ายหรือเครื่องหมายระบุชนิดพืชและจำนวนต้น

3. การขนส่งต้นพันธุ์

  การขนส่งต้นพันธุ์ต้องคำนึงถึงสภาพแวดล้อมและระยะเวลาเดินทาง เนื่องจากต้นพันธุ์ยังมีชีวิตและสามารถได้รับความเสียหายจากความร้อน การขาดน้ำ ลมแรง และแรงกระแทก

แนวทางการขนส่งอย่างเหมาะสม

• ใช้รถที่มีพื้นที่บรรทุกสะอาดและเหมาะสมกับขนาดต้นพันธุ์

• จัดวางต้นพันธุ์ให้มั่นคง ไม่ล้มและไม่เสียดสีกัน

• ใช้ตาข่ายหรือวัสดุพรางแสงป้องกันแดดจัดตามความเหมาะสม

• หลีกเลี่ยงการวางต้นพันธุ์ในบริเวณที่มีความร้อนสะสมสูง

• ไม่วางสิ่งของหนักทับต้นพันธุ์

• วางแผนเส้นทางและระยะเวลาเดินทางเพื่อลดความเสียหาย

• ตรวจสอบต้นพันธุ์เมื่อถึงปลายทาง และนำออกจากบรรจุภัณฑ์อย่างระมัดระวัง

4. การคำนวณต้นทุนและการกำหนดราคาจำหน่ายต้นพันธุ์

  การผลิตต้นพันธุ์เพื่อจำหน่ายควรมีการบันทึกต้นทุนทุกขั้นตอน เช่น ค่าวัสดุปลูก ค่าถุงเพาะชำ ค่าปุ๋ย ค่าน้ำ ค่าแรงงาน ค่าวัสดุบรรจุภัณฑ์ และค่าขนส่ง เพื่อกำหนดราคาจำหน่ายให้เหมาะสม

ตัวอย่างการคำนวณ  ผู้ผลิตขยายพันธุ์มะม่วงจำนวน 100 ต้น มีค่าใช้จ่ายดังนี้

  รายการ ค่าใช้จ่าย (บาท)

ค่าต้นตอและกิ่งพันธุ์ 500

ค่าวัสดุปลูกและถุงเพาะชำ 400

ค่าปุ๋ยและการดูแลรักษา 300

ค่าน้ำและค่าแรงงาน 500

ค่าบรรจุภัณฑ์และขนส่ง 300

รวมต้นทุน 2,000

หากมีต้นพันธุ์ที่ผ่านการคัดคุณภาพและจำหน่ายได้ 80 ต้น

ดังนั้น ต้นทุนเฉลี่ยเท่ากับ 25 บาทต่อต้น

  หากกำหนดราคาจำหน่ายต้นละ 40 บาท จะมีรายได้รวม 3,200 บาท และมีกำไรจากการดำเนินงานเบื้องต้น 1,200 บาท (ยังไม่รวมค่าใช้จ่ายอื่นที่ไม่ได้บันทึก)

5. การบันทึกข้อมูลและการควบคุมคุณภาพ

  ผู้ผลิตควรบันทึกข้อมูลการผลิตและจำหน่าย เช่น ชนิดพืช จำนวนต้น วันที่ขยายพันธุ์ วันที่คัดแยก ผลการอนุบาล จำนวนต้นที่จำหน่ายได้ ต้นทุน และราคาจำหน่าย ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้สามารถตรวจสอบย้อนกลับ วางแผนการผลิต และปรับปรุงคุณภาพต้นพันธุ์ในรอบต่อไปได้

กิจกรรมฝึกปฏิบัติประจำหน่วย

กิจกรรม: การอนุบาล คัดแยก และเตรียมต้นพันธุ์เพื่อจำหน่าย

ให้ผู้เรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3–5 คน นำต้นพันธุ์ที่ผ่านการขยายพันธุ์จากหน่วยก่อนหน้ามาดำเนินการดูแลและจัดการ ดังนี้

1. ตรวจสอบสภาพต้นพันธุ์และบันทึกข้อมูลเบื้องต้น

2. วางแผนการให้น้ำ การควบคุมความชื้น และการจัดการแสง

3. ฝึกให้ปุ๋ยและป้องกันโรคและแมลงอย่างเหมาะสม

4. คัดแยกต้นพันธุ์ตามระดับคุณภาพ A, B และ C

5. ฝึกบรรจุต้นพันธุ์และจำลองการขนส่ง

6. คำนวณต้นทุนเฉลี่ยต่อต้นและกำหนดราคาจำหน่ายเบื้องต้น

  ชิ้นงานที่ส่ง: ต้นพันธุ์ที่ผ่านการอนุบาลและคัดแยก แบบบันทึกการดูแลรักษา แบบบันทึกต้นทุน และภาพถ่ายขั้นตอนการปฏิบัติงาน

เกณฑ์การประเมินผลการปฏิบัติงาน

รายการประเมิน คะแนน

การให้น้ำและควบคุมสภาพแวดล้อม 20

การให้ปุ๋ยและป้องกันโรคแมลง 20

การคัดแยกและอนุบาลต้นพันธุ์ 25

การบรรจุและการเตรียมขนส่ง 20

การบันทึกข้อมูลและความรับผิดชอบ 15

รวม     100

  ข้อเน้นสำหรับผู้เรียน : การผลิตต้นพันธุ์ไม่ได้สิ้นสุดเมื่อขยายพันธุ์สำเร็จ แต่ต้องดูแลรักษา อนุบาล คัดคุณภาพ และจัดการหลังการผลิตอย่างเป็นระบบ เพื่อให้ได้ต้นพันธุ์ที่แข็งแรง ปลอดโรค มีคุณภาพ และสามารถจำหน่ายได้ตามความต้องการของตลาด